Milyonlarca vatandaşı etkileyen yasal düzenleme
Meclis gündemine taşınacak yeni yasa önerisi, özellikle geçmiş dönem borçları nedeniyle sağlık hizmetlerinden faydalanamayan ya da icra tehdidi altında bulunan dar gelirli vatandaşlara önemli bir kolaylık sağlayacak. Önerilen düzenlemeye göre, 1 Ocak 2016 ile 1 Ocak 2017 tarihleri arasında meydana gelen ve gecikme cezası ile zamları da kapsayan yaklaşık 4 milyar liralık GSS prim borcu tamamen silinecek. SABAH’tan Önder Yılmaz imzalı habere dayanarak; bunun yanı sıra, toplamda 100 milyar lirayı aşan mevcut borç yükünün de ertelenerek milyonlarca kişinin rahatlatılması planlanıyor.
Sistem nasıl çalışıyor?
Türkiye’de 2012 yılından itibaren tüm vatandaşların sağlık güvencesi altına alınması amacıyla zorunlu hale getirilen GSS sistemi, aktif sigortası olmayan bireyleri otomatik olarak kapsamına alıyor. İşten ayrılan veya başka bir sosyal güvenceye sahip olmayan vatandaşlar, bu süreçte kendi primlerini dışarıdan ödemek zorunda kalıyor. Sosyal güvencesiz kaldıkları andan itibaren gelir testi yaptırmayan kişilerin hesaplarına, 2026 yılı verileriyle aylık 1.981,80 TL tutarında prim borcu yansıtılıyor.
Zamanında ödenmeyen bu tutarlar birikerek haciz veya icra işlemlerine neden olabildiği gibi, vatandaşların yalnızca devlet ve üniversite hastanelerindeki sağlık hizmetlerinden yararlanmasını da kısıtlıyor. Özel hastaneler ise tamamen bu sistemin dışında kalmaktadır.
Gelir testi ile prim ödeme kolaylığı
Maddi durumu prim ödemeye yetmeyen vatandaşların mağduriyet yaşamaması için yaşadıkları bölgedeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı’na başvurarak gelir testi yaptırmaları gerekiyor. Bu inceleme sonucunda aile içindeki kişi başına düşen aylık gelir brüt asgari ücretin üçte birinden az ise primler doğrudan devlet tarafından karşılanıyor.
Söz konusu sınırın üzerinde geliri olanlar ise aylık brüt asgari ücretin yüzde 3’üne denk gelen 1.981,80 TL’lik ödeme ile sağlık sistemine katılabiliyor. Başvuru yapan bireyler, gelir testi sonuçlarını e-Devlet sistemi üzerinden ya da Sosyal Güvenlik Kurumu’nun (SGK) gönderdiği tebligatlarla öğrenebiliyor.
Borç sorgulama ve ödeme süreçleri
Birikmiş GSS prim borcuna sahip kişiler, ödeme işlemlerini SGK ile anlaşmalı bankaların şubeleri, ATM’leri veya internet bankacılığı aracılığıyla gerçekleştirebilirler.
Ayrıca e-Devlet platformu üzerinden online tahsilat sistemi kullanılarak sırasıyla ödemeler, SGK ödemeleri ve GSS prim adımları takip edilebilir ve T.C. kimlik numarası girilerek borç kapatılabilir. Yeni yasal düzenleme hayata geçtiğinde milyonlarca vatandaşın e-Devlet ekranındaki borç tablolarında yeni bir bölüm açılmış olacak fakat henüz konuyla ilgili resmi bir açıklama yapılmamıştır.
