Ödüllü gazeteci Lizzie Porter, İstanbul ve Londra’daki gıda fiyatlarını karşılaştırarak Türkiye’deki yüksek enflasyon ve yaşam pahalılığını bir kez daha gözler önüne serdi. Bu çalışma, hem Türkiye hem de İngiltere’de büyük bir ilgiyle karşılandı.
Porter, 19 temel gıda maddesinin yer aldığı bir alışveriş sepetini inceleyerek İstanbul’daki fiyatların Londra’ya kıyasla ne kadar yüksek olduğunu ortaya koydu. Araştırma sonucunda, Türkiye’deki enflasyonun yaşam maliyetlerini ciddi şekilde etkilediğine dikkat çekildi.
**Fiyat Karşılaştırması: İstanbul ve Londra**
Porter, Carrefour (İstanbul) ve Sainsbury’s (Londra) gibi marketlerden en uygun fiyatlı ürünleri seçerek iki farklı alışveriş sepeti oluşturdu. Sonuçlar oldukça çarpıcıydı: Londra’daki 19 temel gıda ürününün toplam maliyeti 44,53 sterlin olarak hesaplanırken, İstanbul’daki sepetin toplam maliyeti 4.425,18 TL yani 71,99 sterlin olarak belirlendi. Güncel döviz kuru üzerinden yapılan incelemede, İstanbul’daki gıda sepetinin Londra’dakinden yaklaşık %60 daha pahalı olduğu görüldü.
**Artan Fiyatların Sebepleri**
Porter, Türkiye’deki alışveriş sepetinin maliyetini artıran en önemli kalemlerin başında dana eti ve hazır kahvenin geldiğini belirtti. Ancak, zeytinyağı gibi bazı ürünlerin fiyatlarının Birleşik Krallık ile benzer seviyelerde olduğunu, yumurta, süt ve soğan gibi bazı gıda maddelerinin ise Türkiye’de hala daha uygun fiyatlı olduğunu ifade etti.
**Asgari Ücret ve Alım Gücü Farkı**
İstanbul ve Londra’daki alım gücü arasındaki uçurum da dikkat çekiyor. Türkiye’de brüt asgari ücret 537,88 sterlin iken, Birleşik Krallık’ta 21 yaş üstü için saatlik asgari ücret 12,71 sterlin. Haftalık 35 saatlik çalışma üzerinden hesaplandığında, Londra’da bir işçi haftada 444,85 sterlin kazanırken, Türkiye’deki bir çalışanın aylık kazancı aynı miktara ulaşamıyor.
**Enflasyonun Etkileri**
Porter, Birleşik Krallık’taki pahalılık krizinin ve İran’daki savaşın yarattığı ekonomik baskıların farkında olduğunu ancak Türkiye’deki durumun “olağanüstü” bir seviyeye ulaştığını vurguladı. Araştırmasının amacını ise şu sözlerle özetledi: “Türkiye’deki enflasyon seviyesi, yaşam maliyetlerini insanların kazandığı tutarların çok üzerindedir.”
**Ürün Fiyatları Karşılaştırması**
Aşağıda, İstanbul ve Londra’daki bazı temel gıda ürünlerinin fiyatları karşılaştırılmıştır:
| Ürün | İstanbul Fiyatı (TL) | İstanbul Fiyatı (£) | Londra Fiyatı (£) |
|—————————|———————|———————|———————|
| Tam Buğday Ekmek (400g) | 35.00 | £0.57 | £0.59 |
| Tuzsuz Tereyağı (200-250g)| 159.90 | £2.60 | £1.99 |
| Peynir | 223.60 | £3.64 | £1.39 |
| Füme Somon (100g) | 324.00 | £5.27 | £2.95 |
| Hazır Kahve (~100g) | 623.90 | £10.15 | £4.50 |
| Portakal Suyu (500-700ml) | 208.00 | £3.38 | £1.75 |
| Makarna (500g) | 15.90 | £0.26 | £0.28 |
| Zeytinyağı (1L) | 275.00 | £4.47 | £4.50 |
| Nohut (400g) | 44.50 | £0.72 | £0.45 |
| Pirinç (500g) | 132.68 | £2.16 | £0.69 |
| Yulaf Ezmesi (1kg) | 351.80 | £5.72 | £0.85 |
| Yumurta (6’lı) | 65.90 | £1.07 | £1.80 |
| Doğal Yoğurt (500g) | 46.90 | £0.76 | £0.65 |
| Yarım Yağlı Süt (1L) | 41.50 | £0.68 | £1.25 |
| Dana Kıyma (1kg) | 1,234.90 | £20.09 | £9.50 |
| Tavuk Göğsü (1kg) | 322.00 | £5.24 | £6.80 |
| Soğan (1kg) | 29.90 | £0.49 | £0.99 |
| Domates (1kg) | 149.90 | £2.44 | £1.80 |
| Elma (1kg / 6 Adet) | 139.90 | £2.28 | £1.80 |
**TOPLAM**:
**İstanbul**: 4,425.18 TL (£71.99) | **Londra**: £44.53
Bu karşılaştırmalar, iki şehirdeki yaşam standartları, fiyat farklılıkları ve alım gücündeki uçurum hakkında çarpıcı bir tablo çiziyor.
